SON DAKİKA

Gelişim Psikolojisi Özet Ders Notları

Bu haber 30 Temmuz 2015 - 13:37 'de eklendi ve 1.179 kez görüntülendi.

Eğitim Bilimleri’nin Önemli derslerinden birisi olan Gelişim Psikolojisi Özet ders notlarını sizinle paylaşıyoruz.

Gelişim psikolojisi= İnsan davranışlarında doğumdan ölümüne kadar, tüm yaşamı boyunca gözlenen biyolojik ve psikolojik değişiklikleri inc Eğitim Bilimleri’nin Önemli derslerinden birisi olan Gelişim Psikolojisi Özet ders notlarını sizinle paylaşıyoruz.

Gelişim psikolojisi= İnsan davranışlarında doğumdan ölümüne kadar, tüm yaşamı boyunca gözlenen biyolojik ve psikolojik değişiklikleri inceler.
Bireyin belli dönemler halinde gelişimini ve bu evrelerde öğrenmesi gereken davranışlarını inceleyen bilim dalıdır.
Öğrenme psikolojisi= Bireyin nasıl öğrendiğini ve nasıl öğretebileceğini araştıran bilim dalıdır.
                         
PSİKOLOJİ AKIMLARI

1. Yapısalcılık: Temsilcisi W. Wundt’ tur.
●İnsan davranışlarının kontrollü koşullarda (laboratuar) gözlenmesine yönelik çalışmalar yapmıştır.
●İnsan zihni çeşitli bilinç öğelerine ayrılır. Psikolojinin amacı “bilinç öğelerini” birleştirmek ve çözümlemektir.
●Bilinci çözmek için “içe bakış yöntemi” kullanılmaktadır. İçsel duygular, sezişler ve düşünceler üzerinde odaklanmıştır.
 
2.Davranışçılık:Temsilcileri Watson,Pavlov,Skinner’ dır.
●Davranışçı görüş yapısalcılığı yetersiz görerek, sezgilerin, duyguların ve düşüncelerin gözlenemeyeceğini iddia ederek içe bakış yöntemini reddetmiştir.
●Psikolojinin “gözlenebilen ve ölçülebilen” davranışlar üzerinde çalışılması gerektiğini açıklar.
●Davranışın niçin olduğuna değil, nasıl olduğuna önem vermiştir.
●Çevredeki uyarıcı koşullara önem vermiştir. Uyarıcı-tepki-pekiştirme ilkesine göre davranışı açıklamıştır.

3.Psiko-analitik Yaklaşım(=Psikanaliz):Temsilcileri Freud, Erikson’ dur.
●Davranışın sebeplerini “bilinç dışı” etkinlikler (biyolojik etkenler) açısından ele almıştır.
●İnsan iki temel içgüdünün etkisinde davranmaktadır. Cinsellik ve saldırganlık. Toplum tarafından hoş karşılanmayan bu duygulara ait istekler bilinç dışına itilirler ve arada kaybolmazlar.
●Kişiliğin oluşumunda ve olayların analizinde “çocukluk yaşantıları (0–6)” ve bu dönemdeki anne-baba tutumunun önemi üzerinde durur.
●Erikson’a göre kişiliğin oluşumunda ve gelişiminde biyolojik etkenler ile birlikte sosyal çevre de(toplumsal etmenler) önemlidir.(Psiko-sosyal gelişim kuramı)
●Erikson’a göre benlik gelişimi dönemler halinde olur. Her dönemin, atlatılması gereken çatışma(kriz) alanları bulunur.
●Bireyin gelişiminin yaşam boyu sürdüğünü savunmuştur.

4.Bilişsel Yaklaşım: Temsilcileri Geştalt Ekolü, Piaget, Bruner, Ausubel’dir.
●Bireye ve davranışlara “bütünsel” bakmışlardır.
●Davranışları zihinsel bir süreç içinde ele almışlar, ilgi, algı, düşünme, kavrama gibi süreçlere yer vermişlerdir.

5.İnsancıl(=Hümanist) Yaklaşım:Temsilcileri Maslow,Rogers,Kohlberg’ dır.
●Psiko-analitikçilerin insanın tehlikeli bir varlık olduğu görüşüne karşı çıkarak, insanın değerli olduğu görüşüne karşı çıkarak, insanın değerli olduğu ve doğasının iyilik temelleri üzerinde kurulu olduğu görüşünü ileri sürmüşlerdir.
●Davranışların temelinde ihtiyaçlar (güdüler) bulunur.
●Birey “kendisini gerçekleştirmeye” çalışan bir varlıktır.
●Bireylerde “algılama ve benlik kavramı(tasarımı) “ üzerinde durur.
●Birey tek ve benzersizdir, değerlidir. Eğitim, birey(öğrenci) merkezlidir. Eğitim bireylerin potansiyelinin ortaya çıkarılmasına ve kişisel gelişimine yardımcı olmalıdır.

-- Haberin Devamı Aşağıda --

6.Nörobiyolojik Yaklaşım:Temsilcileri James,Hebb ‘ dır.
●Davranışların incelenmesini beyin, sinir sistemi, beyin hücreleri(nöronlar) arasındaki sinaps bağlarına göre ele almışlardır.
≋ GELİŞİM PSK İLE İLGİLİ KAVRAMLAR ≋

Gelişim: Bireyin döllenmeden başlayarak bedensel, zihinsel, duygusal, sosyal yönlerden geçirdiği sürekli ve düzenli değişimdir. Gelişim bir süreçtir.
Gelişme:
●Büyüme, olgunlaşma, hazır bulunuşluluk, öğrenme etkileşimlerinin bir ürünüdür.
●Gelişme bir üründür.
●Olgunlaşma ve öğrenme olmadan gelişim olmaz. Örneğin bir çocuğun ağaca tırmanması definsel bir gelişmedir. Çocuk kas ve kemikleri yeterli büyüklüğe ve olgunluğa erişmeden ağaca tırmanmayı öğrenemez. Kas ve kemikleri yeterli olgunluğa eriştikten sonra ağaca tırmanmayı öğrenmemişse de ağaca tırmanma davranışını gösteremez. Demek ki, gelişme; öğrenmeyi ve olgunlaşmayı kapsayan temel bir kavramdır.
⇒Gelişme organizmadaki hem nitelik hem de nicelik olarak meydana gelen değişmeleri içerir.
Büyüme:
●Vücudun sadece boy, kilo ve hacim olarak artmasıdır.
●Bireyde fiziksel özelliklerdeki değişmedir.
⇛ör Bir bebeğe, doğduktan bir ay sonra ağırlık ve boy uzunluğu bakımından artış göstermesi. 
●Büyüme ile gelişim kavramları arasındaki temel fark, büyümede sadece niceliksel değişim gözlenirken, gelişmede ise niceliksel ve niteliksel değişiklik beraber olur. Yani büyümede fiziksel değişim(boy, ağırlığının artması, iç organların değişmesi) vardır. Gelişlimde ise fiziksel özelliklerin yanı sıra zihinsel, duygusal, sosyal özellikleri kapsar.
⇛ör Bir çocuğun somut işlemler döneminden sonra soyut işlemler dönemine girip soyut düşünebilmesi onun büyüdüğünü göstermez. Çünkü bu özellik nitelikseldir.
Olgunlaşma:
●Bireyin organlarının öğrenmenin etkisi olmaksızın tamamen biyolojik ve kalıtımsal olarak kendilerinden beklenen fonksiyonları yapabilecek düzeye ulaşmasıdır.
●Yani yaşa bağlı olarak organizmanın kendisinden beklenen davranışı yerine getirebilecek duruma gelmesidir.
⇛ör Anaokuluna giden bir çocuğun parmaklarıyla makas tutabilecek düzeye gelmesi bir olgunlaşmadır.
●Olgunlaşmada “fiziksel gelişim ve bilişsel gelişim” diye 2 boyut vardır.
●Olgunlaşma büyük oranda öğrenme yaşantıları ve çevresel faktörlerden bağımsız olarak org. belli bir yetkinliğe ulaşmasıdır.
●Olgunlaşmanın sonucunda meydana gelen davranışlar öğrenme olarak sayılmazlar.
●Olgunlaşmada öğrenmenin etkisi yoktur.
⇛ör Başlangıçta annesinin yardımıyla beslenebilen, kaşığı kullanamayan bir çocuk belirli devimsel ve zihinsel gelişlimi sağladıktan sonra kendisi kaşığı alıp tabağa uzanarak beslenmeyi ister ve kendi kendine dökmeden yiyebilir.
⇛ör(KPSS 2006) Gelişimde olgunlaşma kavramı aşağıdaki süreçlerden hangisini anlatmak için      kullanılmaktadır?
A)   Sosyal normlara uygun davranışların öğrenilmesine sergilenmesi
B)   Genetik olarak belirlenen bir plan çerçevesinde yaşantılardan bağımsız olarak gerçekleşen biyolojik gelişmeler
C)   İlk ergenlik döneminde başlayan ve yetişkinlik çağına kadar süren fiziksel ve cinsel değişmeler
D)   Büyüme ve gelişmeye eşlik eden öğrenilmiş davranış örüntülerinin kazanılması
E)   İlerleyen yaşla birlikte aşırı davranışların yerlerini yavaş yavaş ağırbaşlı davranışların alması

Hazır bulunuşluluk:
●Hazır bulunuşluluk; bireyin zihinsel, sosyal ve bedenen öğrenmeye hazır dönemde olması demektir.
●Hazır bulunuşluluk olgunlaşmayı, duyuşsal özellikleri(ilgi, tutum),bireyin konuyla ilgili ön öğrenmelerini ve bireyin genel sağlık durumunu kapsar.
⇛ör Bir çocuğun bisiklet kullanmaya hazır olması için yani hazır bulunuşluluğu için;
— Büyük kasların bisiklete binmek için gerekli olgunluğa ulaşması.(olgunlaşma)
— Birisinin bisiklet binmeyi göstermesi veya öğretmesi.(ön öğrenmeler)
— Bisiklete binmeyi istemesi.(duyuşsal özellikleri)
— Bisiklete binmek için genel sağlık durumunun elverişli olması gerekmektedir.(sağlık)
Öğrenme:
●Bireyin çevresiyle etkileşimi sonucu meydana gelen nispeten kalıcı izli davranış değişikliğidir.
●Bireyin davranışlarında yaşantısı yoluyla kalıcı izli değişikliktir.
⇛ör Çocuğun düzgün bir şekilde kalem tutabilmesi için el ve parmak kaslarının, kemiklerinin yeterli büyüklüğe ve olgunluğa erişmesi yetmez. Çocuğun kalemin nasıl tutulduğunu görmesi, kalem tutma denemelerini yapması, düzgün tuttuğunda bundan haberdar edilmesi, pekiştirilmesi gerekir.
●Gelişimin sağlanabilmesi için, çocuğun çevresiyle belli düzeyde etkileşimde bulunmasına yani öğrenmesine ihtiyaç vardır.
Kritik Dönem:
●Bireyin yaş değişkenine göre öğrenmesi gereken davranışları sergileyebilmesi için avantajlı(uygun) olduğu dönemdir.
●Eğer birey sergilemesi gereken söz konusu yeteneği bu dönemde kazanamazsa ileriki yıllarda kazanması daha da zor olur.
⇛ör “1800’lü yıllarında Fransa’nın dağlarında hayvanlar tarafından büyütülmüş 10–11 yaşlarında bir çocuk bulunur. Bulunduğunda hayvanlar gibi dört ayaküstünde yürütülmekte, insanlardan korkmaktaydı hiçbir dili konuşamamaktaydı. Eğitimcilerin yoğun çabalarına karşı 5 yıllık bir eğitim sonunda sadece birkaç kelime ve adı öğrenebilmiştir. İnsanlarla ilişki kurmayı kendi başına yaşamayı öğrenemedi. Bu çocuğun öğrenememesinin sebebinin nedeni kritik dönemindir.
⇛ör Bebeğin yürümesi için 1–2 yaş arası kritik dönemdir.
●Diğer bir tanımla, çocuklar bazı gelişim dönemlerinde ve yaşlarda belli tür öğrenmelere karşı yüksek duyarlılık gösterme eğilimindedirler. Çevre etkilerine karşı daha duyarlıdırlar ve çevrede düzenlenen öğrenme yaşantılarını diğer dönemlerden daha hızlı kazanabilirler.
●Burada can alıcı nokta‴ zamanlama‷ dır. Eğer öğrencilere yaşamlarının belirli zamanlarında öğrenme fırsatları sağlanamasaydı gelişim ya yavaşlayabilir ya da tamamen durabilir.
≋ SONUÇ ≋
⇒Gelişmede önce büyüme ve olgunlaşma, sonra öğrenme oluşur.
⇒Olgunlaşma öğrenmenin temelidir.
⇒Olgunlaşma kalıtımsal(genetiksel) özellikler taşır.
⇒Olgunlaşma kişinin doğuştan getirmiş olduğu potansiyelin zaman içerisinde ortaya çıkmasını ifade eder. Kişinin herhangi bir çaba göstermesine gerek yoktur. Kendiliğinden meydana gelen bir süreçtir.
⇒Hazır bulunuşluluk olgunlaşma ve öğrenme etkileşiminin bir sonucudur.
⇒Gelişim: Org. bedensel, zihinsel, dil, duygusal ve sosyal yönlerden düzenli ilerlemesidir. Gelişim bir süreçtir.
⇒Gelişme: Olgunlaşma, büyüme, öğrenme etkileşiminin bir ürünüdür. Gelişme bir üründür.

Bir önceki yazımız olan Uluslararası İktisat Çözümlü 100 soru başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.