SON DAKİKA

Türkçe’de Anlatım Biçimleri

Bu haber 21 Haziran 2016 - 22:09 'de eklendi.

Çeşitli amaçlara yönelik olarak gerçekleştirilen anlatımın etkileyici olması için bazı yöntemlere başvurulur. Anlatımı gerçekleştirirken başvurulan yöntemlere “Anlatım Biçimleri” adı verilir.

 

1) Açıklama: Öğretici özellik gösteren bir anlatım biçi Çeşitli amaçlara yönelik olarak gerçekleştirilen anlatımın etkileyici olması için bazı yöntemlere başvurulur. Anlatımı gerçekleştirirken başvurulan yöntemlere “Anlatım Biçimleri” adı verilir.

 

1) Açıklama: Öğretici özellik gösteren bir anlatım biçimidir. Bu anlatım biçiminde amaç okuyucuya bilgi vermektir. Cümleler açık, anlaşılır biçimdedir. Ciddi bir anlatım havası içindedir. Söz sanatlarına ve imalara yer verilmez. Yalın bir üslubu vardır. Nesnel anlatım ağır basar. Örnekleme, tanık gösterme ve tanımlama cümlelerine sıkça yer verilir. Bilimsel yazılarda, düşünce yönü ağır basan fıkra, makale, inceleme, eleştiri, deneme gibi gazete ve dergi yazılarında kullanılır.

 

Örnek Metin: Çağatay edebiyatının en ünlü şairidir, Ali Şir Nevai. Aynı zamanda güçlü bir bilim ve devlet adamıdır. Nevai, bilinçli bir dilcidir. Türkçenin Farsçadan üs­tün bir dil olduğunu göstermek için Muhakemetü’l-lugateyn adlı eserini yazmıştır. Edebiyatımızda ilk “hamse” sahibidir.

 

2) Tartışma: Okuyucuyu ya da dinleyiciyi istenilen davranış ve düşünce biçimine yöneltmek amacıyla başvurulan bir anlatım biçimi­dir. Paragraf bir sohbet havası içindedir. Bir fikri çürütmek ya da kabul ettirmek için soru cümleleri ve ikna edici ifadeler kullanılır.

 

Örnek Metin: Dil özleşmesine karşı olanlar derler ki, dil özleşirse babalarla oğullar anlaşamaz olur. Oysa asıl korku­lacak durum babalarla oğulların hiç çatışmasız, uyum içinde yaşıyor olmalarıdır. Gelişen uygarlık içinde çatışma olmasından daha doğal ne olabilir?

 

3) Öyküleme: Belli bir zaman diliminde gelişen olayların anlatıldığı durum­larda başvurulan anlatım biçimidir. Bu anlatım biçiminde okuyucuyu olay içinde yaşatma amacı vardır. Olaylar belli bir zaman ve mekân içinde gelişir. Akıcı bir anlatım hâkimdir. Sanatlı ifadeler ve belirli bir zaman kullanılır. Öykülemede hareketlilik vardır.

 

Örnek Metin: Babası vefat etmiş, anne ve anneannesiyle birlikte yaşayan 9 yaşındaki erkek çocuğu, okulda başarı­sızdır. Aile dışında hiç kimseyle görüşmemekte, hiçbir arkadaşı bulunmamaktadır. Aileye, hafta son­ları çocuğu basketbola göndermeleri önerilmiştir. Önceleri takım bilinci ve aidiyet duygusunu yaşa­makta zorlanan ve paslaşmaktan kaçınan çocuk, zamanla takıma uyum sağlamıştır. Çocuğun basket takımına uyumu, ardından yakın çevreyle ve arka­daşlarıyla iletişimini olumlu etkilemiş ve bunu, hızla artan okul başarısı izlemiştir.

Bir önceki yazımız olan Uluslararası İktisat Çözümlü 100 soru başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.